---

---

ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑ

---

Η Γαστρεντερολογία είναι ο κλάδος της ιατρικής που ασχολείται με το πεπτικό σύστημα και τις διαταραχές του. Περιλαμβάνει παθήσεις που επηρεάζουν το γαστρεντερικό σωλήνα του ανωτέρου και κατωτέρου πεπτικού . Οι ιατροί που εξειδικεύονται στον τομέα αυτό ονομάζονται γαστρεντερολόγοι.

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗΣ

Η Μονάδα Ενδοσκόπησης προσφέρει ένα ευρύ φάσμα διαγνωστικών και θεραπευτικών ενδοσκοπικών πράξεων με την μορφή επείγουσας ή προγραμματισμένης εισαγωγής. Για τη μέγιστη άνεση των ασθενών, προσφέρεται καταστολή ή γενική αναισθησία κατά τη διάρκεια των εξετάσεων.

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

• Γαστροσκόπηση
• Κολονοσκόπηση
• Σιγμοειδοσκόπηση

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΠΑΡΑΠΟΜΠΗΣ

• Ιδιώτες Ασθενείς: Οι ασθενείς με ιδιωτική ασφάλιση ή αυτοχρηματοδότηση πρέπει πρώτα να περάσουν από αρχική ή επανεξέταση από γαστρεντερολόγο, ώστε να αποφασιστεί η ανάγκη για ενδοσκόπηση.
• Ασθενείς Καταχωρημένοι στο ΓεΣΥ (Γενικό Σύστημα Υγείας Κύπρου)

Η ενδοσκόπηση μέσω του ΓεΣΥ μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνον εφόσον:

1. Ο προσωπικός τους ιατρός εκδώσει παραπεμπτικό προς ειδικό γαστρεντερολόγο, και
2. Ο γαστρεντερολόγος, μετά από αξιολόγηση, κρίνει ιατρικά αναγκαία την ενδοσκοπική εξέταση.

Οποιαδήποτε ενδοσκοπική πράξη εκτός αυτής της διαδικασίας, ακόμη και αν ο ασθενής επιθυμεί να καλύψει το κόστος ιδιωτικά, δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί μέσω της Μονάδας Ενδοσκόπησης στο πλαίσιο του ΓεΣΥ.

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΈΧΕΙ ΜΑΖΙ ΤΟΥ Ο ΑΣΘΕΝΗΣ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗΣ

•  Ταυτότητα ή Διαβατήριο- Για την επιβεβαίωση στοιχείων
• παραπεμπτικό μέσω ΓΕΣΥ (αν πρόκειται για δικαιούχο του συστήματος)
• Ιατρικό Ιστορικό & Φαρμακευτική Αγωγή
  – Λίστα με τα φάρμακα που λαμβάνει (ονομασίες και δοσολογία)
  – Ιστορικά ιατρικά έγγραφα, αν υπάρχουν (π.χ. παλιότερες ενδοσκοπήσεις, εξετάσεις αίματος, βιοψίες)
• Οι ασθενείς παρακαλούνται να μην φορούν κοσμήματα (όπως δαχτυλίδια, σκουλαρίκια, αλυσίδες, ρολόγια κ.λπ.) και να μην φέρνουν μαζί τους μεγάλα χρηματικά ποσά ή αντικείμενα αξίας, καθώς η Μονάδα δεν φέρει ευθύνη για την απώλειά τους
• Συνοδός (αν προβλέπεται χορήγηση μέθης ή αναισθησίας)
  – Σε περίπτωση που θα λάβει μέθη ή αναισθησία, ο ασθενής δεν επιτρέπεται να οδηγήσει και πρέπει να έχει μαζί του συνοδό.

ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΓΙΑ ΓΑΣΤΡΟΣΚΟΠΗΣΗ

Η γαστροσκόπηση συστήνεται όταν υπάρχουν συμπτώματα ή καταστάσεις που υποδηλώνουν πρόβλημα στο ανώτερο πεπτικό σύστημα (οισοφάγος, στομάχι, δωδεκαδάκτυλο).

 ΣΥΧΝΕΣ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ:

• Επίμονος ή/και ανεξήγητος πόνος στο στομάχι (επιγαστρική δυσφορία)
• Οισοφαγική παλινδρόμηση (κάψιμο, όξινη γεύση στο στόμα)
• Δυσκαταποσία (δυσκολία στην κατάποση)
• Αναιμία αγνώστου αιτιολογίας (ιδίως σιδηροπενική)
• Αιμορραγία από το ανώτερο πεπτικό (αιματέμεση, μέλαινα κένωση)
• Χρόνιος έμετος ή ναυτία
• Παρακολούθηση ή έλεγχος γαστρικών ελκών
• Βιοψία για ύπαρξη Helicobacter pylori
• Παρακολούθηση ασθενών με ιστορικό καρκίνου ή προ-καρκινικών βλαβών
• Τοποθέτηση PEG ή άλλων θεραπευτικών πράξεων

 ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΓΙΑ ΚΟΛΟΝΟΣΚΟΠΗΣΗ

Η κολονοσκόπηση συνιστάται για τον έλεγχο του κατώτερου πεπτικού (παχύ έντερο και ορθό), τόσο διαγνωστικά όσο και προληπτικά.

ΣΥΧΝΕΣ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ:

• Αίμα στα κόπρανα
• Ανεξήγητη αναιμία
• Αλλαγές στις συνήθειες του εντέρου (π.χ. εναλλαγές διάρροιας/δυσκοιλιότητας)
• Χρόνια διάρροια ή κοιλιακός πόνος
• Προσωπικό ή οικογενειακό ιστορικό καρκίνου παχέος εντέρου ή πολύποδων
• Παρακολούθηση φλεγμονωδών νόσων εντέρου (π.χ. ελκώδης κολίτιδα, νόσος Crohn)
• Προληπτικός έλεγχος μετά την ηλικία των 50 ετών (ή νωρίτερα αν υπάρχει ιστορικό)

ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗ ΚΟΛΟΝΟΣΚΟΠΗΣΗ

Συνιστάται:

• Κάθε 5 χρόνια για άτομα χωρίς συμπτώματα, από την ηλικία των 50 ετών και άνω
• Από τα 40 ή και νωρίτερα αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό καρκίνου παχέος εντέρου

 ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

Κατά τη διάρκεια του ραντεβού με τον γαστρεντερολόγο, ο ασθενής λαμβάνει γραπτές και εξατομικευμένες οδηγίες που αφορούν:

1. Τη διακοπή ή προσαρμογή της φαρμακευτικής αγωγής, ειδικά:
   • Αντιπηκτικά
   • Αντιαιμοπεταλιακά
   • Φάρμακα για τον διαβήτη (ινσουλίνη ή δισκία)
2. Τη διατροφή πριν την εξέταση
   – Ο γιατρός δίνει σαφείς οδηγίες για το τι επιτρέπεται να καταναλωθεί τις τελευταίες ημέρες πριν την ενδοσκόπηση.
3. Τη χρήση καθαρτικών φαρμάκων για την κολονοσκόπηση
   – Ο ασθενής ενημερώνεται αναλυτικά:
   • Ποιο καθαρτικό πρέπει να λάβει
   • Πότε να το ξεκινήσει
   • Πώς να το πάρει σωστά

* Είναι ιδιαίτερα σημαντικό, ειδικά στην κολονοσκόπηση, το έντερο να είναι πλήρως καθαρό, ώστε η εξέταση να είναι αξιόπιστη και ασφαλής.

*Σε περίπτωση που κατά την προετοιμασία με τα καθαρτικά προκύψει οποιοδήποτε πρόβλημα (π.χ. ανεπαρκές αποτέλεσμα, έντονη δυσφορία, σύγχυση για τη δοσολογία), ο ασθενής πρέπει άμεσα να επικοινωνήσει με τον γαστρεντερολόγο για περαιτέρω καθοδήγηση.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΓΑΣΤΡΟΣΚΟΠΗΣΗ

1. Βιοψίες– Λήψη ιστού από τον οισοφάγο, το στομάχι ή το δωδεκαδάκτυλο για ιστολογική εξέταση.
2. Αφαίρεση πολυπόδων– Πολυπεκτομή με χρήση βρόχου ή λαβίδας.
3. Διαστολή στενώσεων– Διάνοιξη στένωσης του οισοφάγου με μπαλόνι.
4. Αιμόσταση
   – Αντιμετώπιση αιμορραγίας με:
   • Ενδοσκοπικά clips (clips αιμόστασης)
   • Έγχυση αγγειοσυσπαστικών ουσιών (π.χ. αδρεναλίνη)
   • Θερμική καυτηρίαση (heater probe, APC)
5. Αφαίρεση ξένων σωμάτων– Εξαγωγή αντικειμένων που έχουν καταποθεί και έχουν καθηλωθεί στον ανώτερο πεπτικό.
6. Επίδεση οισοφαγικών κιρσών– Τοποθέτηση ελαστικών δακτυλίων σε κιρσούς για πρόληψη ή διακοπή αιμορραγίας.
7. Τοποθέτηση γαστροστομίας (PEG)– Δημιουργία διαύλου για διατροφή απευθείας στο στομάχι σε ασθενείς που δεν μπορούν να σιτιστούν από το στόμα.

ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΚΟΛΟΝΟΣΚΟΠΗΣΗ

1. Βιοψίες– Λήψη δείγματος από παχύ έντερο ή ορθό για διάγνωση (π.χ. φλεγμονώδη νοσήματα ή νεοπλασίες).
2. Αφαίρεση πολυπόδων (Πολυπεκτομή)– Αφαίρεση καλοηθών αλλοιώσεων για πρόληψη καρκίνου παχέος εντέρου.
3. Αιμόσταση – Αντιμετώπιση αιμορραγιών με:
   • Clips
   • Θερμικές μεθόδους
   • Εγχύσεις
4. Διαστολή στενώσεων
   – Αντιμετώπιση στενώσεων του παχέος εντέρου με χρήση ειδικών διαστολέων ή μπαλονιού.
5. Αφαίρεση ξένων σωμάτων
   – οταν αντικείμενα έχουν μεταναστεύσει στο παχύ έντερο.
6. Τοποθέτηση ενδοπρόθεσης (stent)
   – Σε περιπτώσεις καρκινικών στενώσεων, κυρίως σε ασθενείς με απόφραξη.

ΕΞΙΤΗΡΙΟ ΑΣΘΕΝΟΥΣ

Κατά την έξοδο του ασθενούς από το νοσοκομείο, ο θεράπων ιατρός θα προγραμματίσει ένα καθορισμένο ραντεβού παρακολούθησης, στο οποίο θα συζητηθούν αναλυτικά τα αποτελέσματα των εξετάσεων, όπως για παράδειγμα τα ευρήματα από βιοψία ή άλλες διαγνωστικές διαδικασίες, με στόχο την περαιτέρω αξιολόγηση και διαμόρφωση της θεραπευτικής πορείας.

Ιατρική Ομάδα

• Δρ. Στέλιος Παπασάββας
• Δρ. Θάνος Πολύζος
• Δρ. Φίλιππος Μακρής